Mèo Donskoy (Don Sphynx)Cập nhật 10/26

Mèo Donskoy - còn được gọi là Don Sphynx - có nguồn gốc ban đầu chỉ từ một cá thể mèo duy nhất.

Vào năm 1987, tại thành phố Rostov-na-Donu (Nga), nhà nhà phối giống Elena Kovaleva đã phát hiện một con mèo không lông và đặt tên là Varvara. Varvara sau đó giao phối với một con mèo đực trong vùng và sinh ra một lứa mèo con: một số bé sinh ra đã hoàn toàn không có lông, số khác ban đầu có lông nhưng sau đó rụng dần giống mèo mẹ.

Những con mèo này chính là nền tảng hình thành nên toàn bộ giống Donskoy, vốn về sau còn được phối giống thêm với mèo châu Âu lông ngắn.

Điểm thú vị về mèo Donskoy

Khác biệt quan trọng nhất giữa mèo Donskoy và mèo Sphynx không nằm ở ngoại hình mà nằm ở yếu tố di truyền.

Gen gây ra tình trạng không lông ở mèo Sphynx là gen lặn, trong khi gen không lông ở mèo Donskoy lại là gen trội. Đây là hai đột biến hoàn toàn khác nhau, và sự khác biệt này dẫn đến những ảnh hưởng nghiêm trọng tới sức khỏe của mèo - sẽ được đề cập chi tiết ở phần sau.

Do đặc tính của gen đột biến, việc lai tạo ngoài giống bị kiểm soát rất nghiêm ngặt: hiện tại chỉ cho phép lai phối với mèo nhà lông ngắn.

Một điểm thú vị khác là giống mèo này có bốn dạng bộ lông khác nhau:

• Rubber Bald: Sinh ra đã hoàn toàn không có lông và sẽ duy trì trạng thái này suốt đời.
• Flock Coat: Sinh ra với một lớp lông tơ mịn như vỏ quả đào; lớp lông này thường sẽ rụng dần khi mèo lớn lên, giúp mèo trở nên hoàn toàn không lông.
• Velour Coat: Sinh ra với lớp lông ngắn gợn sóng cùng một mảng hói trên đỉnh đầu; phần lông còn lại cũng sẽ rụng dần theo thời gian.
• Brush Coat: Giữ lại một lớp lông thưa, ráo và hơi cứng, không bao giờ rụng hết hoàn toàn.

Đặc biệt, một số cá thể Donskoy có thể mọc thêm một lớp lông mỏng vào mùa lạnh và tự rụng đi khi thời tiết ấm áp trở lại.

Ngoại hình

Mèo Donskoy có kích thước trung bình với thân hình săn chắc, nhiều cơ bắp. Cân nặng trung bình dao động từ 3,5 đến 5,5 kg.

Đầu mèo có hình tam giác đi kèm đôi tai lớn và đôi mắt to, mang lại cho chúng diện mạo độc đáo thường được miêu tả là giống như yêu tinh.

Làn da của chúng rất nhiều nếp nhăn, tập trung chủ yếu ở các vùng mặt, cổ, ngực và gốc đuôi.

Màu da và màu mắt của giống mèo này rất đa dạng. Các hoa văn xuất hiện trên da thường trông nhạt màu hơn so với khi xuất hiện trên các giống mèo có lông.

Mắt của mèo có thể có màu xanh dương, xanh lá, hổ phách, cam, vàng hoặc nâu.

Tính cách

Đây là ưu điểm nổi bật nhất của giống mèo này: Donskoy cực kỳ thân thiện và hòa đồng.

Chúng rất tò mò, tình cảm và giàu cảm xúc. Mèo Donskoy luôn chủ động làm quen với người lạ, đồng thời sống rất hòa thuận với trẻ em, chó cũng như các chú mèo khác.

Giống mèo này sở hữu trí thông minh cao và rất dễ huấn luyện - thuộc nhóm các giống mèo có khả năng tiếp thu khẩu lệnh nhanh nhất.

Chúng cũng hiếu động hơn so với mèo thông thường, dành nhiều thời gian để di chuyển, chạy nhảy và khám phá xung quanh.

Lưu ý quan trọng: mèo Donskoy không thích hợp bị để ở một mình trong thời gian dài. Đây là hệ quả tự nhiên từ tính cách quá quyến quấn và hòa đồng của chúng. Nếu gia đình bạn thường xuyên vắng nhà cả ngày, hãy cân nhắc nuôi một cặp hoặc chọn một giống mèo khác.

Thói quen sống

Mèo cần không gian để vận động và kích thích trí tuệ như: cây mèo (cat tree), kệ leo trèo trên cao, đồ chơi cần câu và các loại đồ chơi đố trí (puzzle toys).

Tuy nhiên, yếu tố quan trọng nhất trong việc chăm sóc sinh hoạt cho mèo Donskoy chính là nhiệt độ môi trường và ánh nắng mặt trời, tương tự như các giống mèo không lông khác:

• Mèo bị mất nhiệt nhanh hơn nhiều so với mèo thông thường. Trong phòng có máy điều hòa, bạn nên chuẩn bị sẵn ổ nằm ấm áp hoặc chăn mềm. Nhiều người nuôi giống mèo này cũng thường xuyên mặc thêm áo cho chúng.
• Mèo rất dễ bị cháy nắng. Do không có lớp lông bảo vệ, bạn không nên để mèo phơi nắng gắt qua cửa kính hoặc ở ngoài ban công trong thời gian dài.
• Về lâu dài, hai yếu tố trên làm tăng nguy cơ mắc ung thư da ở mèo.

Vì vậy, đây là giống mèo nên được nuôi hoàn toàn ở trong nhà.

Cách chăm sóc

Tuy không có lông để chải chuốt, nhưng làn da của mèo lại cần được chăm sóc đặc biệt.

Da của mèo Donskoy tiết ra dầu tự nhiên nhưng lại không có lông để phân tán, dẫn đến việc dầu bị tích tụ trên bề mặt da và dễ bám bụi bẩn. Do đó, mèo cần được lau người bằng khăn ẩm vài lần mỗi tuần và tắm rửa định kỳ bằng sữa tắm dịu nhẹ chuyên dụng cho mèo. Tần suất tắm cụ thể sẽ phụ thuộc vào từng cá thể - bạn nên tham khảo thêm ý kiến từ bác sĩ thú y.

Cần đặc biệt chú ý làm sạch các nếp gấp trên da: đây là nơi dầu nhờn và bụi bẩn dễ đọng lại nhất, nếu bị ẩm ướt kéo dài sẽ rất dễ dẫn đến viêm da. Hãy nhớ lau thật khô da cho mèo sau khi tắm.

Tai của mèo cũng tiết ra nhiều ráy tai hơn do không có lông tai để ngăn bụi. Bạn nên kiểm tra và vệ sinh tai cho mèo hằng tuần.

Bạn sẽ cần cắt móng định kỳ cho mèo Donskoy.

Chế độ ăn

Do cơ thể bị mất nhiệt nhanh, nhu cầu năng lượng của mèo Donskoy sẽ cao hơn so với một chú mèo có lông cùng cân nặng, đặc biệt là khi mèo sống trong môi trường có sử dụng máy điều hòa.

Nên chia khẩu phần ăn thành 2 đến 3 bữa mỗi ngày với thức ăn giàu đạm phù hợp với độ tuổi của mèo.

Bổ sung thêm dầu cá chứa omega-3 để hỗ trợ sức khỏe làn da - một giải pháp rất phù hợp đối với giống mèo mà làn da là bộ phận cần được quan tâm nhiều nhất.

Luôn chuẩn bị sẵn nước sạch cho mèo uống bất cứ lúc nào.

Sức khỏe

Đây là phần quan trọng cần tìm hiểu kỹ và cân nhắc cẩn thận trước khi quyết định nuôi.

Không phải tổ chức quản lý giống mèo nào cũng công nhận Donskoy, do xuất hiện những lo ngại thực tế về các vấn đề sức khỏe di truyền của giống mèo này.

Thách thức nằm ở chính đột biến tạo nên đặc tính của giống. Gen trội gây ra tình trạng không lông ở mèo Donskoy và mèo Peterbald khi ở dạng đồng hợp tử có thể gây ra hội chứng loạn sản ngoại bì ở mèo (feline ectodermal dysplasia).

Hậu quả của hội chứng này biểu hiện rất rõ ràng:

• Răng phát triển kém: mèo có thể bị thiếu răng hoặc răng mọc mọc bất thường.
• Suy giảm khả năng tiết sữa ở mèo mẹ.
• Suy giảm khả năng tiết mồ hôi.

Các đột biến gen trội tương tự - chẳng hạn như trên gen FOXI3 - cũng gây ra tình trạng này ở các giống chó không lông. Các triệu chứng ở mèo và chó không lông mang gen trội phản ánh tương tự chứng loạn sản ngoại bì ở người, vốn cũng gây ra tình trạng tóc thưa thớt và bất thường về răng.

Lời khuyên cho người mua: Hãy hỏi rõ trại giống về phương pháp phối giống của họ. Một trại giống uy tín và có trách nhiệm sẽ luôn tránh cho hai cá thể mèo không lông phối giống với nhau.

Bên cạnh đó, bạn cũng cần theo dõi các vấn đề sức khỏe phổ biến ở giống mèo không lông như: cháy nắng, nhạy cảm với nhiệt độ, viêm da ở các nếp nhăn và tích tụ ráy tai.

Hãy tuân thủ lịch tiêm phòng và tẩy giun đầy đủ, đồng thời đưa mèo đi kiểm tra sức khỏe răng miệng định kỳ - đây là việc làm đặc biệt quan trọng đối với giống mèo này.

Tạm kết

Donskoy là một trong những giống mèo hòa đồng và thân thiện nhất; giống mèo này đặc biệt dễ gần với tất cả mọi người, thông minh và rất dễ huấn luyện.

Tuy nhiên, người nuôi cần hiểu rằng việc chăm sóc da và giữ ấm cho mèo là công việc hằng ngày, đồng thời nắm rõ nguy cơ di truyền từ gen trội trước khi mua. Nếu bạn thích nuôi mèo không lông nhưng muốn tránh rủi ro di truyền này, mèo Sphynx mang gen lặn sẽ là lựa chọn an toàn hơn khi không gặp phải vấn đề tương tự.