Mèo Ai Cập có lông

Rất nhiều người tìm “mèo Ai Cập” rồi nhận về hình một bé mèo trụi lông, da nhăn nheo, và không khỏi thắc mắc: vậy mèo Ai Cập có lông là giống nào?

Câu trả lời là Egyptian Mau — giống mèo có bộ lông ngắn điểm đốm, đôi mắt xanh lá như quả lý gai, và là giống mèo nhà duy nhất có đốm hình thành hoàn toàn tự nhiên chứ không phải do lai tạo. Đây mới thực sự là bé mèo bước ra từ những bức bích họa Ai Cập cổ đại.

Còn bé mèo trụi lông mà nhiều người quen gọi là “mèo Ai Cập” chính là mèo Sphynx, có nguồn gốc từ Canada, chỉ vì dáng vẻ giống mèo trong chữ tượng hình Ai Cập mà bị gán nhầm xuất xứ.

Mèo Ai Cập Mau khá hiếm, kể cả tại Mỹ và châu Âu, nên chi phí sở hữu một bé có phả hệ rõ ràng thường dao động từ 1.000 đến 2.500 USD.

Mèo Ai Cập có lông là giống nào?

“Mau” trong tiếng Ai Cập cổ có nghĩa là mèo, vì vậy Egyptian Mau dịch sát nghĩa chỉ đơn giản là “mèo Ai Cập”.

Đây là giống mèo có lịch sử lâu đời bậc nhất: hình ảnh những chú mèo có đốm với dáng thanh mảnh đã xuất hiện trên các bức vẽ, tượng và giấy cói Ai Cập từ hơn 3.000 năm trước, giống hệt bé Mau ngày nay.

Giống mèo này được đưa ra khỏi Ai Cập vào những năm 1950, khi nữ công tước lưu vong người Nga Nathalie Troubetskoy mang một vài bé mèo đốm từ Cairo sang Ý, rồi sang Mỹ vào năm 1956. Toàn bộ dòng Mau hiện đại đều bắt nguồn từ số ít cá thể đó. Hiệp hội CFA công nhận giống này vào năm 1968.

Cần phân biệt rõ ba cái tên hay bị nhầm lẫn:

• Mèo Ai Cập (Egyptian Mau) — có lông ngắn, đốm tự nhiên, nguồn gốc Ai Cập. Đây là bé mèo bài viết này nói đến.
• Mèo Sphynx — trụi lông, nguồn gốc Canada, chỉ bị gọi nhầm là mèo Ai Cập.
• Mèo Bengal — cũng có đốm nhưng là kết quả lai giữa mèo nhà và mèo báo châu Á, thân hình to và cơ bắp hơn nhiều.

Điểm thú vị về mèo Ai Cập

Mèo Ai Cập giữ kỷ lục là giống mèo nhà chạy nhanh nhất thế giới, với tốc độ có thể đạt gần 48 km/h — nhanh hơn cả một vận động viên chạy nước rút.

Bé làm được điều đó nhờ hai đặc điểm cơ thể rất riêng: chân sau dài hơn chân trước, và một nếp da mềm nối từ hông xuống đầu gối sau, y hệt loài báo săn. Nếp da này cho phép bé sải chân xa hơn hẳn các giống mèo khác.

Đốm của mèo Ai Cập không chỉ nằm trên bộ lông. Nếu cạo lông bé đi, phần da bên dưới vẫn giữ nguyên hoa văn đốm ấy — giống như da của loài báo.

Trên trán bé luôn có một vệt hình chữ “M” mà người Ai Cập gọi là dấu bọ hung, cùng hai đường kẻ chạy dài từ khóe mắt ra sau, trông y như được kẻ mắt bằng bút kẻ mày.

Khi vui, mèo Ai Cập có thói quen rất đặc trưng: rung tít đuôi, nhún hai chân sau tại chỗ và phát ra tiếng rúc rích rất khẽ, thay vì meo meo như mèo thường.

Ngoại hình

Mèo Ai Cập có kích thước trung bình, cân nặng khoảng 3–5,5 kg, mèo đực thường lớn hơn mèo cái rõ rệt. Thân hình bé thanh thoát, cơ bắp nhưng không thô, dáng đứng hơi kiễng vì chân sau dài.

Bộ lông của bé ngắn, dày vừa phải và rất mượt tay. Ở bản màu bạc và đồng, lông có độ óng đặc trưng; bản khói (smoke) thì lông đen với phần chân lông màu bạc, tạo cảm giác như phủ một lớp khói mỏng.

Ba màu được công nhận thi đấu là bạc, đồng và khói. Ngoài ra còn có bản đen và bản xanh khói (pewter), tuy đẹp nhưng không được đưa vào tiêu chuẩn thi.

Điểm hút mắt nhất ở bé chính là đôi mắt lớn hình quả hạnh, màu xanh lá cây nhạt như quả lý gai. Mèo con sinh ra có mắt màu hổ phách và chỉ chuyển dần sang xanh trong khoảng 18 tháng đầu đời, có bé phải tới 2 tuổi mới lên đủ màu.

Đuôi bé dài vừa phải, có khoang đậm và luôn kết thúc bằng một chóp đuôi đen.

Tính cách

Mèo Ai Cập là kiểu mèo chọn người. Với các thành viên trong gia đình, bé cực kỳ tình cảm, bám dai, thích ngồi trên vai hoặc nằm vắt ngang chân bạn khi bạn làm việc.

Nhưng với người lạ thì hoàn toàn ngược lại: bé dè dặt, hay trốn và cần khá nhiều thời gian mới chịu ra chào khách. Đây là đặc điểm cần cân nhắc nếu nhà bạn thường xuyên có khách hoặc trẻ nhỏ hiếu động.

Bé rất thông minh và tò mò, học cách mở cửa tủ, kéo ngăn kéo hay bật vòi nước nhanh đến mức khiến chủ phải bất ngờ. Nhiều bé Mau còn cực kỳ mê nước, sẵn sàng nghịch vòi rửa bát hoặc thò chân xuống bồn tắm.

Về giọng nói, mèo Ai Cập không ồn ào. Bé ít khi meo meo mà thường phát ra tiếng rúc rích, líu ríu rất khẽ, nghe gần giống tiếng chim.

Bản năng săn mồi của bé rất mạnh. Nếu nhà có chim cảnh, chuột hamster hay cá, tốt nhất hãy đặt chúng ở nơi bé tuyệt đối không với tới được.

Thói quen sống

Mèo Ai Cập cần vận động nhiều hơn hẳn một bé mèo nhà thông thường. Bé sinh ra để chạy, nhảy và leo, nên một căn hộ chỉ có sàn phẳng sẽ khiến bé bức bối rất nhanh.

Những thứ nên chuẩn bị cho bé:

• Một cây mèo cao, tốt nhất là chạm gần trần nhà
• Kệ hoặc bậc leo gắn tường để bé có đường đi trên cao
• Đồ chơi cần câu, chuột giả để mô phỏng hoạt động săn mồi
• Một chỗ nằm cạnh cửa sổ có nắng để bé quan sát bên ngoài

Bé rất nhạy cảm với thay đổi. Chuyển nhà, đổi giờ ăn hay có thêm thành viên mới đều có thể khiến mèo Ai Cập stress, bỏ ăn hoặc đi vệ sinh sai chỗ. Hãy giữ nếp sinh hoạt của bé càng ổn định càng tốt.

Mèo Ai Cập nên được nuôi trong nhà. Bé chạy quá nhanh và bản năng săn mồi quá mạnh, thả rông ngoài đường là rủi ro lớn cho cả bé lẫn các loài chim nhỏ quanh khu vực. Nếu muốn cho bé ra ngoài, hãy tập dắt dây từ khi còn nhỏ — giống này học đi dây khá nhanh.

Cách chăm sóc

Đây là phần dễ chịu nhất khi nuôi mèo Ai Cập: bộ lông ngắn của bé gần như không đòi hỏi gì nhiều.

Chải lông cho bé một lần mỗi tuần bằng lược cao su hoặc găng chải là đủ để loại bỏ lông chết và giữ độ óng. Bé rụng lông ít, và cũng hiếm khi bị vón lông như các giống lông dài.

Tắm cho bé chỉ cần khi thật sự bẩn, khoảng vài tháng một lần. Bù lại, nhiều bé Mau lại thích nước nên việc tắm thường không thành cuộc chiến.

Những việc còn lại cần làm đều đặn:

• Cắt móng 2–3 tuần một lần
• Kiểm tra và lau tai hằng tuần
• Chải răng cho bé vài lần mỗi tuần để phòng bệnh nha chu
• Dọn khay cát mỗi ngày — mèo Ai Cập rất kỹ tính, khay bẩn là bé đi ra ngoài ngay

Về huấn luyện, bé thông minh và thích tương tác nên học lệnh khá nhanh. Hãy dùng phần thưởng bằng đồ ăn và clicker, tuyệt đối không quát mắng: giống mèo nhạy cảm này sẽ mất lòng tin rất lâu sau một lần bị dọa.

Chế độ ăn của mèo Ai Cập

Mèo Ai Cập là loài ăn thịt bắt buộc, vì vậy khẩu phần của bé cần lấy đạm động vật làm nền tảng.

Vài nguyên tắc nên nhớ:

• Chọn thức ăn có thịt thật đứng đầu bảng thành phần, đạm tối thiểu 26% và chất béo khoảng 9% trở lên
• Kết hợp thức ăn ướt với thức ăn khô để bé nạp đủ nước, hạn chế nguy cơ sỏi thận và bệnh đường tiết niệu
• Chia 2–3 bữa nhỏ trong ngày thay vì đổ đầy bát để bé ăn tự do
• Luôn có nước sạch; bé Mau mê nước chảy nên một máy lọc nước dạng đài phun sẽ khiến bé uống nhiều hơn

Bé cực kỳ năng động nên đốt năng lượng nhanh, ít khi béo phì như mèo Anh lông ngắn hay mèo Ba Tư. Dù vậy vẫn nên cân bé định kỳ, đặc biệt sau khi triệt sản.

Những thứ tuyệt đối tránh: sữa bò, sô cô la, hành tỏi, nho, xương gà nấu chín, đồ ăn mặn và các loại thịt nguội hun khói.

Sức khoẻ

Nhìn chung mèo Ai Cập là giống khỏe mạnh, tuổi thọ trung bình 12–15 năm, nhiều bé được chăm tốt sống lâu hơn.

Tuy vậy, do toàn bộ dòng Mau hiện đại bắt nguồn từ một nhóm cá thể rất nhỏ, nguồn gen của giống khá hẹp, và có một số vấn đề cần lưu ý:

• Bệnh cơ tim phì đại (HCM) — làm dày cơ tim, có thể dẫn tới cục máu đông và suy tim. Nên siêu âm tim định kỳ cho bé từ khi trưởng thành.
• Thiếu hụt men pyruvate kinase — một bệnh di truyền gây thiếu máu, đã được ghi nhận ở giống này. Trại giống uy tín đều xét nghiệm gen cho mèo bố mẹ.
• Hen suyễn ở mèo — bé Mau được ghi nhận dễ mắc hơn mặt bằng chung; hãy để ý nếu bé ho khan hoặc thở khò khè.
• Nhạy cảm với thuốc — một số bé phản ứng mạnh với thuốc gây mê và một vài loại thuốc, hãy báo trước với bác sĩ thú y về giống của bé trước mọi ca phẫu thuật.

Khi chọn mua, hãy yêu cầu trại giống cung cấp giấy xét nghiệm gen của mèo bố mẹ và kết quả siêu âm tim. Đây là cách hiệu quả nhất để giảm rủi ro bệnh lý về sau.

Có nên nuôi mèo Ai Cập tại Việt Nam?

Khí hậu nóng ẩm ở Việt Nam khá hợp với bộ lông ngắn của bé — mèo Ai Cập chịu nóng tốt hơn nhiều so với các giống lông dài như mèo Ba Tư hay mèo Anh lông dài.

Trở ngại lớn nhất là độ hiếm. Mèo Ai Cập Mau thuần chủng gần như không có sẵn trong nước, phần lớn phải nhập, và không ít bé được rao bán dưới tên “mèo Ai Cập” thực chất chỉ là mèo ta có đốm hoặc mèo Bengal lai. Hãy kiểm tra kỹ phả hệ, dấu chữ “M” trên trán, màu mắt xanh lý gai và nếp da bụng đặc trưng trước khi quyết định.

Bé phù hợp với gia đình yên tĩnh, có người ở nhà phần lớn thời gian và sẵn sàng dành không gian cho bé leo trèo. Ngược lại, nếu nhà bạn thường xuyên đông khách hoặc bạn đi vắng cả ngày, đây không phải giống mèo dễ nuôi nhất.

Tạm kết

Mèo Ai Cập có lông — Egyptian Mau — là giống mèo mang trên mình cả một nền văn minh: bộ đốm tự nhiên duy nhất trong thế giới mèo nhà, đôi mắt xanh lý gai và tốc độ không giống mèo nào khác.

Bé không phải giống mèo dễ tìm, cũng không phải giống mèo dành cho tất cả mọi người. Nhưng với một gia đình yên tĩnh và kiên nhẫn, bé sẽ đáp lại bằng sự trung thành mà rất ít giống mèo nào sánh được.

Theo dõi Snowball để nhận thêm thật nhiều thông tin chăm sóc thú cưng hữu ích nhé!